Waarom een Last Minute Risk Analysis essentieel is voor veilig werken
Een LMRA (Last Minute Risk Analysis) is één van de meest effectieve middelen om risico’s te herkennen vlak voordat het werk begint. Waar een RI&E vooral structurele risico’s in kaart brengt, richt een LMRA zich op de actuele situatie op dat moment. Juist die combinatie maakt de LMRA onmisbaar binnen arboveiligheid.
In dit artikel leggen we uit wat een LMRA is, wanneer je deze uitvoert en waarom een goede LMRA bijdraagt aan veilig werken in de praktijk.
Wat is een LMRA?
Een LMRA (Last Minute Risk Analysis) is een korte risicoanalyse die medewerkers uitvoeren direct voorafgaand aan hun werkzaamheden. Het doel is om stil te staan bij de actuele werksituatie en mogelijke gevaren te herkennen voordat het werk start.
Een LMRA helpt medewerkers om bewust te kijken naar:
- de werkzaamheden die ze gaan uitvoeren
- de omgeving waarin ze werken
- mogelijke veranderingen of afwijkingen
- de aanwezige risico’s en beheersmaatregelen
De kracht van een LMRA zit in de eenvoud en het moment waarop deze wordt uitgevoerd.
Wanneer voer je een LMRA uit?
Een LMRA wordt uitgevoerd:
- vóór de start van werkzaamheden
- bij veranderingen in de werksituatie
- bij onverwachte omstandigheden
- wanneer werkzaamheden afwijken van de standaard
Voorbeelden van situaties waarin een LMRA noodzakelijk is:
- werken op een nieuwe locatie
- werkzaamheden met machines of installaties
- onderhouds- of storingswerk
- werken onder tijdsdruk
- werkzaamheden met meerdere partijen
De LMRA vormt daarmee een extra veiligheidscheck bovenop bestaande procedures.
Waarom is een LMRA belangrijk voor arboveiligheid?
Veel incidenten ontstaan niet door onbekende risico’s, maar door veranderingen in de situatie. Denk aan:
- gewijzigde weersomstandigheden
- andere werkzaamheden in de omgeving
- defect gereedschap
- onvoldoende afstemming tussen teams
Een LMRA dwingt medewerkers om deze veranderingen bewust te signaleren. Dit verhoogt:
- het veiligheidsbewustzijn
- de alertheid op risico’s
- de verantwoordelijkheid van medewerkers
Door risico’s tijdig te herkennen, kunnen maatregelen worden genomen voordat een incident plaatsvindt.
LMRA in de praktijk: van checklist naar gedrag
In de praktijk wordt een LMRA soms gezien als een verplicht checklistje. Hierdoor verliest de LMRA zijn waarde. Een effectieve LMRA draait niet om het afvinken van vragen, maar om het gesprek over veiligheid.
Een goede LMRA:
- stimuleert medewerkers om na te denken
- moedigt aan om werkzaamheden te stoppen bij twijfel
- maakt risico’s bespreekbaar
- sluit aan bij de actuele werksituatie
Wanneer medewerkers zich vrij voelen om risico’s te benoemen, draagt de LMRA daadwerkelijk bij aan veilig werken.
Samenhang tussen LMRA, RI&E en meldingen
De LMRA staat niet op zichzelf, maar is onderdeel van een groter geheel binnen arboveiligheid:
- RI&E: structurele risico’s binnen de organisatie
- LMRA: actuele risico’s vóór aanvang van het werk
- Meldingen: signalen uit de praktijk (incidenten en near misses)
- Toolboxmeetings: kennisdeling en bewustwording
Risico’s die regelmatig tijdens LMRA’s worden gesignaleerd, kunnen aanleiding zijn om:
- de RI&E te actualiseren
- procedures aan te passen
- extra instructies of toolboxen te organiseren
Zo ontstaat een continu verbeterproces.
Veelgemaakte fouten bij LMRA’s
In veel organisaties zien we dezelfde knelpunten terug:
- De LMRA wordt routinematig ingevuld
- Medewerkers voelen geen ruimte om werkzaamheden te stoppen
- De LMRA sluit niet aan op de praktijk
- Signalen uit LMRA’s worden niet opgevolgd
- Er is geen inzicht in trends of herhaling
Wanneer deze fouten optreden, verliest de LMRA zijn preventieve werking.
De rol van leidinggevenden bij LMRA
Leidinggevenden spelen een cruciale rol in het succes van LMRA’s. Zij bepalen in grote mate of medewerkers zich veilig voelen om risico’s te benoemen.
Belangrijke aandachtspunten voor leidinggevenden:
- het goede voorbeeld geven
- LMRA’s serieus nemen
- medewerkers ondersteunen bij twijfel
- opvolging geven aan gesignaleerde risico’s
Een open veiligheidscultuur is essentieel om LMRA’s effectief te laten werken.
LMRA als onderdeel van professioneel veiligheidsmanagement
Binnen professioneel veiligheidsmanagement is de LMRA een vast onderdeel van:
- VCA-systemen
- ISO 45001
- projectveiligheid
- onderhoudsstops en turnarounds
Auditors en inspecties kijken niet alleen of LMRA’s bestaan, maar vooral of ze aantoonbaar worden toegepast en bijdragen aan risicobeheersing.
Conclusie: LMRA is meer dan een verplichting
Een LMRA is geen administratieve handeling, maar een krachtig instrument om risico’s tijdig te herkennen en ongevallen te voorkomen. Door medewerkers actief te betrekken en LMRA’s te verbinden met andere veiligheidsprocessen, ontstaat een effectieve en praktische aanpak voor veilig werken.
Organisaties die LMRA’s serieus nemen, versterken hun veiligheidscultuur en verminderen structureel het risico op incidenten.